Het effect van cognitieve activiteiten op breingezondheid.
Je brein is geen spier, maar het werkt wél volgens een vergelijkbaar principe: wat je gebruikt, blijft sterker. Mensen die hun brein gedurende hun leven actief blijven gebruiken, hebben gemiddeld minder kans op snelle cognitieve achteruitgang. Ook als er in de hersenen al veranderingen optreden, blijven zij vaak langer goed functioneren in het dagelijks leven.
Daarom is cognitieve activiteit in de LIBRA-score opgenomen als een beschermende factor voor breingezondheid.
Cognitief actief blijven betekent dat je je brein regelmatig uitdaagt. Dat hoeft niet ingewikkeld te zijn. Het gaat om activiteiten waarbij je moet nadenken, onthouden, plannen of iets nieuws leert, zoals:
lezen, schrijven of een krant volgen
puzzels en spellen
leren van nieuwe vaardigheden of hobby’s
muziek maken, zingen of een instrument leren
werk of vrijwilligerswerk waarbij je moet organiseren en beslissen
Belangrijk is dat het brein actief betrokken is. Passief consumeren, zoals uren televisie kijken, telt nauwelijks mee.
Opbouw van cognitieve reserve
Door je brein langdurig te blijven gebruiken, bouw je een reserve op. Deze reserve helpt om veranderingen of schade in de hersenen langer te compenseren, waardoor klachten later merkbaar worden.
Versterking van hersennetwerken
Nieuwe informatie leren en bestaande vaardigheden gebruiken, versterkt de verbindingen tussen hersencellen. Dat maakt het brein flexibeler en beter bestand tegen achteruitgang.
Samenhang met andere gezonde gewoontes
Mensen die cognitief actief zijn, hebben vaak ook meer sociale contacten en blijven lichamelijk actiever. Deze factoren versterken elkaar en dragen samen bij aan breingezondheid.
“Puzzels doen is genoeg”
Puzzels kunnen helpen, maar afwisseling is belangrijk. Lezen, leren en sociale interactie prikkelen het brein op andere manieren.
“Je brein trainen helpt alleen als je jong bent”
Ook op latere leeftijd reageert het brein op uitdaging. Nieuwe dingen leren blijft effect hebben, ongeacht je leeftijd.
“Het moet moeilijk zijn om zin te hebben”
Het hoeft niet extreem lastig te zijn. Te veel frustratie werkt juist tegen. Een lichte uitdaging die je interesseert, werkt het best.
“Ik ben niet slim genoeg voor nieuwe dingen”
Cognitieve activiteit gaat niet over slim zijn, maar over nieuwsgierig blijven en je brein blijven gebruiken.
Plan dagelijks breintijd
Streef naar ongeveer een half uur tot een uur per dag waarin je bewust iets doet dat je brein uitdaagt.
Kies iets dat je leuk vindt
Motivatie is belangrijk. Activiteiten die plezier geven, houd je makkelijker vol.
Varieer in soort activiteit
Wissel taal, geheugen, logisch denken en creativiteit af. Dat prikkelt verschillende delen van het brein.
Combineer met sociaal contact
Samen leren of spelen versterkt het effect. Denk aan een leesclub, spelletjesavond of cursus.
Blijf nieuwe dingen proberen
Nieuwe vaardigheden vragen meer van je brein dan bekende routines. Dat maakt ze extra waardevol.
We hebben een selectie Brain Games ontwikkeld die zijn ontworpen om verschillende cognitieve functies te trainen. Deze zijn exclusief beschikbaar voor Remind+ gebruikers. Speel ze dagelijks hier!
Als cognitieve activiteiten steeds moeilijker worden of frustratie oproepen, kan dat een signaal zijn om dit te bespreken met de huisarts. Zeker als er ook geheugenklachten of andere veranderingen zijn.
We hebben bij Remind de 15 belangrijkste beïnvloedbare factoren voor je verzameld. Je kunt ze ieder afzonderlijk bekijken en lezen wat de manieren zijn om hier mee om te gaan:
Veelgestelde vragen
